آشنایی کوتاه با گیاهان دارویی

آشنایی کوتاه با گیاهان دارویی
گیاه دارویی(Medicinal Plants): به گیاهی که به طور مستقیم و یا غیر مستقیم، تمام یا اجزایی از آن به صورت تازه و خشک شده و یا مواد مؤثر استخراجی از آن به منظور اثرات بهداشتی، پیشگیری و درمانی در بدن انسان، حیوانات و دیگر گیاهان به کار می رود، گیاه دارویی گفته می شود. 
سابقه درمان بیماری ها با گیاهان دارویی به قدمت تاریخ زیست انسان بر روی کره زمین است. انسان به حکم تجربه، علم و اندیشه، جانوران بنا به مقتضیات خود در طول عمر حیات در کره زمین به کمک گیاهان دارویی، خود را مداوا کرده و می کنند.
در سال های اخیر گرایش مردم ایران به استفاده از گیاهان دارویی در حال افزایش است و به دلیل عوراض جانبی داروهای شیمیایی، مردم ترجیح می دهند به جای داروخانه ها، راه عطاری ها و مراکز فروش گیاهان دارویی را پیش بگیرند.

گیاهان دارویی یا Medical Plants به گستره وسیعی از گیاهان اطلاق می شود که در درمان بیماری ها و یا در پیشگیری از بروز آن مورد استفاده قرار می گیرد. اکثر گیاهان در سه گروه عطری، ادویه ای و طبی دسته بندی می شوند. گیاهان دارویی و معطر عمدتا به فرم های زیر مصرف می شوند:

1. گیاه تازه                                                      2. گیاه خشک شده یا کنسرو شده

3. بصورت فرآوری شده توسط حرارت                       4. استحصال مواد مؤثر در صنعت

 

گیاهان دارویی از نظر اندام مورد استفاده، سن گیاه و دوره رویش، روش تکثیر به صورت زیر طبقه بندی می شوند.

طبقه بندی از نظر اندام مورد استفاده:

ماده موثر گیاهان در قسمت های مختلف آن گیاه به شرح زیر وجود دارد:

1- بذر: شنبلیله، سیاه دانه، بالنگو و ...                    2- برگ: گردو، گزنه، آویشن شیرازی و ...

3- ساقه: بید، رزماری، دارچین، بلوط و ...               4- ریزوم: سنبل الطیب، نعناع، زردچوبه و ...

5- ریشه: شیرین بیان، کاسنی، گزنه و ...                 6- گل: بابونه، گل محمدی، گاوزبان، زعفران و ...

7- سرشاخه گل دار: گل گاوزبان، اسطوخودوس و ...    8- میوه: گل ساعتی، زیتون تلخ، زرشک و ...

9- صمغ: باریجه، سقز، ترنجبین، کتیرا و ...

طبقه بندی از نظر سن گیاه و دوره رویش:

1- یکساله: این گیاهان دوره رویشی و زایشی خود را در یک فصل تکمیل می نمایند مانند زیره سبز و ... .

2- دوساله: این گیاهان در سال اول رشد رویشی و در سال دوم رشد زایشی می کنند مانند جعفری و ... .

3- چندساله مانند نعناع، به لیمو، عناب، زعفران و ... .

طبقه بندی از نظر روش تکثیر:

1- گیاهانی که به طریق بذر تکثیر می شوند مانند شوید، گشنیز، جعفری و ... .

2- گیاهانی که از طریق قلمه، ریزوم و غیره تکثیر می شوند مانند رزماری، نعناع و ... .

بعبارتی گیاهان دارویی گیاهانی هستند که یک یا برخی از اندام های آنها حاوی ماده مؤثر است. این ماده که کمتر از 1% وزن خشک گیاه را تشکیل می دهد، دارای خواص دارویی مؤثر بر موجودات زنده است. همچنین کاشت، داشت و برداشت این گیاهان به منظور استفاده از ماده مؤثر آنها انجام می گیرد. 

روش های مصرف گیاهان دارویی:

گیاهان دارویی عمدتا به اشکال زیر مصرف می شوند:

جوشانده - قطره - شربت - ژل - پماد - شامپو - عرقیات - افشره - قرص - کپسول - آمپول و ...

 

دسته ها: داروهای گیاهی

دیدگاه خود را بنویسید

دیدگاه پس از تائید مدیریت منتشر می شود.